Pandemiyle birlikte plastik kullanımı hızla artarken, tüm canlıların hayatı olumsuz etkileniyor.
Her yıl 381 milyon ton plastik atık oluşurken, yalnızca %9'u geri dönüştürülüyor ve her gün yaklaşık 8 milyon plastik atık okyanuslara dökülüyor.
Sıfır Atık seferberliği
Sayın Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan'ın eşi Emine Erdoğan, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından başlatılan ve Türkiye'de tüm Kamu Kurum ve Kuruluşlarında da "Sıfır Atık Projesi" uygulamaya geçmiştir.
Tüm Türkiye'de ‘Sıfır Atık Yönetim Sistemi'nin sağlıklı ve etkin bir şekilde kurulması, uygulanması ve izlenebilmesi için faaliyetler sürmektedir. "Sıfır Atık” israfın önlenmesini, kaynakların daha verimli kullanılmasını, atık oluşum sebeplerinin gözden geçirilerek atık oluşumunun engellenmesi veya minimize edilmesi, atığın oluşması durumunda ise kaynağında ayrı toplanması ve geri kazanımının sağlanmasını kapsayan atık yönetim felsefesi olarak tanımlanan bir hedeftir.
Tüm dünyayı etkisi altına alan koronavirüs, yaşamı her alanda olumsuz etkilediği gibi plastik atık artışını da tetikledi. Aylarca süren kısıtlamalar, önlemler ve sağlık endişeleri gibi nedenlerle, tek kullanımlık poşet ve kaplara yönelim iyice arttı. Dünya genelinde bir yılda oluşan 381 milyon ton plastik atığın %50'si sadece bir kez kullanılırken, önümüzdeki 20 yıl içinde 1,3 milyar tondan fazla atığın okyanuslara dökülmesi, ardından da karaya vurması bekleniyor.
Plastik atıklar okyanuslara akıyor
Milyonlarca canlı türünün yaşam alanı olan okyanuslar hızla kirleniyor. Her gün 8 milyon plastik atığın, yılda ise yaklaşık 12,7 milyon ton plastik atığın okyanuslara dökülmesiyle, deniz yaşamı ve ekosisteme verilen zarar telafi edilemez boyutlara geliyor. Plastik atıkların %79'u çöp sahalarına veya okyanuslara gönderilirken, yalnızca %9'u geri dönüştürülüyor, kalanı yakılarak imha ediliyor. Geri dönüştürülemeyen atıklar ise doğaya ve tüm canlılara zarar veriyor. Avlanan her 5 balıktan birinde plastiğe rastlanırken; incelenen deniz kaplumbağalarının %100'ünün, balinaların %59'unun, fokların %36'sının ve deniz kuşlarının %40'ının plastik atıklardan etkilendiği görülüyor. Her yıl 1 milyondan fazla deniz kuşu ve 100 bin deniz memelisi okyanusa atılan plastik atıklar sebebiyle yaşamını yitiriyor.
Dünya'yı en çok Çin kirletiyor
Dünya'yı en çok kirleten ülkeler ise dikkat çekiyor. Plastik atık ithalatının 2004'ten bu yana 196 kat arttığı görülürken, dünya çapında en çok plastik malzeme üreten Çin, küresel üretimin dörtte birinden fazlasını temsil ediyor. Çin'i Endonezya, Filipinler, Vietnam, Sri Lanka ve Mısır takip ederken, listenin başındaki bu 5 ülkenin tüm okyanuslardaki plastik kirliliğinin %60'ından sorumlu olduğu görülüyor.