Kripto ve kıymetli taşlara yeni vergi dönemi TBMM gündeminde. Kripto işlemlerine vergi, kazançlara yüzde 10 kesinti ve kıymetli taşlara yüzde 20 ÖTV öngören teklifin ayrıntıları netleşti.
TBMM Başkanlığına sunulan Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi ile kripto varlık işlemleri, şans ve bahis reklam giderleri ile kıymetli taşlara yönelik vergisel düzenlemeler gündeme alındı. AK Parti milletvekillerinin imzasını taşıyan teklif, kripto işlemlerine vergi ihdası ve kazançlar üzerinden tevkifat uygulamasını içeriyor. Düzenlemelerin yayım tarihinden itibaren ikinci ay başında yürürlüğe girmesi öngörülüyor.
Kripto varlıklara işlem vergisi getiriliyor
Teklif kapsamında Gider Vergileri Kanunu’nda değişiklik yapılarak “kripto varlık işlem vergisi” ihdas ediliyor. Kripto varlık hizmet sağlayıcıları tarafından yapılan veya aracılık edilen satış ve transfer işlemleri vergiye tabi olacak.
Vergiyi doğuran olay, kripto varlığın satışı veya transferi anında gerçekleşecek. Verginin mükellefi kripto varlık hizmet sağlayıcıları olacak. İşlem vergisi, satış tutarı veya transfer anındaki rayiç değer üzerinden on binde 3 oranında uygulanacak. Matrahtan gider veya vergi adı altında indirim yapılamayacak.
Bir aya ait vergi, izleyen ayın 15’inci günü akşamına kadar beyan edilerek aynı süre içinde ödenecek. Cumhurbaşkanı, oranı sıfıra kadar indirme veya 5 katına kadar artırma yetkisine sahip olacak. Uygulamaya ilişkin usul ve esasları Hazine ve Maliye Bakanlığı belirleyecek.
Kazançlara yüzde 10 tevkifat uygulanacak
Gelir Vergisi Kanunu’na eklenecek “Kripto varlıkların vergilendirilmesi” maddesiyle, Sermaye Piyasası Kanunu’na tabi platformlarda yapılan işlemlerden elde edilen kazanç ve iratlar üzerinden yüzde 10 oranında vergi tevkifatı yapılacak. Tevkifat, platformlar tarafından takvim yılının üçer aylık dönemleri itibarıyla gerçekleştirilecek.
Gerçek veya tüzel kişi ayrımı, tam veya dar mükellefiyet durumu ya da istisna hali tevkifatı etkilemeyecek. Aynı varlıktan farklı tarihlerde yapılan alımlar sonrası kısmi satışlarda ilk giren ilk çıkar yöntemi esas alınacak. Komisyonlar ve işlem vergisi matrahın tespitinde dikkate alınacak.
Aynı tür kripto varlıklarda dönem içinde yapılan birden fazla alım satım işlemi, tevkifat açısından tek işlem kabul edilecek. Aynı tür varlıklardan doğan zararlar, takvim yılı aşılmamak kaydıyla izleyen dönemlerin matrahından mahsup edilebilecek.
Tevkifata tabi kazançlar için gerçek kişilerce ayrıca yıllık veya münferit beyanname verilmeyecek. Ticari faaliyet kapsamında elde edilen gelirler ise ticari kazanç hükümlerine göre beyan edilecek ve tevkif yoluyla ödenen vergiler mahsup edilebilecek.
Sermaye Piyasası Kanunu’na tabi platformlar dışında gerçekleştirilen işlemlerden elde edilen gelirler yıllık gelir vergisi beyannamesiyle beyan edilecek. Kripto varlık tanımları bakımından Sermaye Piyasası Kanunu hükümleri esas alınacak.
Şans ve bahis reklam giderlerine sınırlama
Gelir Vergisi Kanunu’nda yapılacak değişiklikle, her türlü şans ve bahis oyunlarına ilişkin ilan ve reklam giderleri ticari kazancın tespitinde gider olarak kabul edilmeyecek. Düzenleme, gelir vergisi mükelleflerini kapsayacak.
Kıymetli taşlara yüzde 20 ÖTV
Özel Tüketim Vergisi Kanunu’na eklenecek düzenlemeyle tabii inci, kültür incileri, elmas, kıymetli ve yarı kıymetli taşlar ile bunlardan mamul eşyalar için yüzde 20 oranında ÖTV uygulanacak. Sentetik veya terkip yoluyla elde edilen taşlar ile bunların toz ve pudraları da kapsama dahil edilecek.
Teklifte yer alan vergisel hükümler, düzenlemenin Resmî Gazete’de yayımını izleyen ikinci ay başında yürürlüğe girecek. Düzenlemenin yasalaşma süreci ve uygulama takvimi, piyasa aktörleri ve yatırımcılar tarafından izlenecek.