Ticaret Bakanlığı, dijital reklam düzenlemesini yayımladı. Çocuklara hedefli reklam yasaklandı, influencer'lara reklam ibaresi zorunlu oldu, yapay zeka destekli aldatıcı içeriklere kısıtlama getirildi.
Ticaret Bakanlığı, dijital mecralarda tüketiciyi korumak amacıyla "Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği"nde köklü değişikliklere gitti. 1 Ağustos 2026 itibarıyla yürürlüğe girecek yeni kurallarla; çocuklara hedefli reklam yasaklanırken, influencer paylaşımlarına "reklam" ibaresi zorunluluğu ve yapay zeka ile oluşturulan karakterlere şeffaflık şartı getirildi.
Dijitalleşen dünyada tüketicilerin aldatıcı reklam ve haksız ticari uygulamalara karşı korunması amacıyla hazırlanan yönetmelik değişikliği, 33297 sayılı Resmi Gazete'de yayımlandı. Bakanlık, özellikle yapay zeka teknolojilerinin kötüye kullanımı ve hedefli reklamcılıktaki suistimallerin önlenmesi için düğmeye bastı.
Çocuklara Hedefli Reklama Yasak
Yeni düzenlemenin en dikkat çekici maddelerinden biri, çocukların kişisel verilerine dayalı profilleme yapılarak hedefli reklam gösterilmesinin yasaklanması oldu. Bu adımla, çocukların dijital ortamdaki savunmasızlığının ticari amaçlarla istismar edilmesinin önüne geçilmesi hedefleniyor.
Influencer’lara "Reklam" İbaresi Zorunluluğu
Sosyal medya fenomenlerinin (influencer) yaptıkları iş birliklerinde şeffaflık dönemi başlıyor. Bir menfaat karşılığı yapılan tüm tanıtımlarda, tüketicinin paylaşımın bir reklam olduğunu ilk bakışta anlayabileceği şekilde "reklam" veya "tanıtım" ibarelerinin kullanılması zorunlu kılındı.
Yapay Zeka ile Oluşturulan Reklamlara Şeffaflık
Reklamlarda yapay zeka kullanılarak üretilen gerçek dışı karakterlerin insanlardan ayırt edilememesi durumunda, bu durumun mutlaka belirtilmesi şart koşuldu. Ayrıca, gerçek bir kişinin yapay zeka ile oluşturulmuş dijital kopyasının; bir ürünü "bizzat deneyimlediği" veya "tavsiye ettiği" izlenimini veren reklamlar tamamen yasaklandı.
Yönetmelikte Öne Çıkan Diğer Düzenlemeler
İndirimli Satışlar: İndirimli satışlarda, indirimin başlangıç tarihinden önceki son 10 gün içinde uygulanan en düşük fiyat "eski fiyat" olarak esas alınacak.
Yasa Dışı Bahis ve Falcılık: Medyum, falcı ve astrolog gibi hizmetlerin reklamı yasak kapsamındaydı; buna yasa dışı şans oyunları da dahil edilerek yasak genişletildi.
Tüketici Değerlendirmeleri: Satıcılara, olumsuz tüketici değerlendirmelerine cevap vermeleri için tanınan süre 72 saatten 48 saate düşürüldü. Ayrıca doğrulanamayan değerlendirmelerin yayımlanması yasaklandı.
Çevresel Beyanlar: "Çevre dostu" gibi genel ibarelerin altı doldurulmadan kullanımı yasaklanırken, çevresel iddiaların sertifikalarla ispatlanması zorunlu hale getirildi.
Akademik Unvanlar: Reklamlarda akademik unvanların tüketiciyi yanıltacak şekilde kullanılması engellenecek.
Bakanlıktan "Şeffaflık" Vurgusu
Ticaret Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, tüketicilerin kişisel verilerinin analiz edilerek yapılan hedefli reklamlarda, reklamverenin hangi kriterleri kullandığına dair bilgilerin tüketiciye "doğrudan ve kolay erişilebilir" şekilde sunulması gerektiği vurgulandı.