Beklenildiği gibi patates ve soğan fiyatları bu yıl da düşmeyecek. İktisatçılara göre örümcek ağı teoremi bu yıl işlemedi. Üreticilerin soğan-patates ekmemesi tarımsal üretimden kaçış olarak değerlendirildi.
2018 yılının Haziran ayından bu zamana kadar soğanın kilosu 10 lirayı, patatesin kilosu 8 lirayı geçmesine rağmen çiftçi, bu iki üründe üretimi çoğaltmadı. İktisatta bilinen ismiyle ‘örümcek ağı teoremi' devreye giriş yapmadı.
Dünya gazetesinde yer alan habere göre, yüksek girdi fiyatları, üretimin önündeki bu engeller, ithalat politikası ve patates-soğan örümcek ağını çökertmiş oldu.
Peki, nedir bu örümcek ağır teoremi?
Geçen yıl piyasada oluşan fiyata bağlı bir üründe üretim miktarının oluşmasıdır. Durumu soğan ile açıklamak gerekirse, bir sene soğan üretimi çok olduğunda piyasada fiyat düşer. Çiftçiler bu durumda zarar ettiği için önümüzdeki sene soğan ekimi azalır. Üretim azaldığı için de piyasaya soğan arzı azalacağı gibi fiyatlar yükselir. Yüksek fiyatı fark eden çiftçiler de önümüzdeki sene soğan ekimini arttırır. Böylelikle üretim arttığı için de fiyat düşer ve çiftçi zarar eder. İktisatçılar bu duruma örümcek ağı teoremi demektedirler.
Fakat bu durum bu yıl böyle işlemedi. Fiyatların yüksek olması, üreticinin soğan-patates ekmemesi tarımsal üretimden kaçış olarak açıklanıyor.
Adana'da başlayan yeni hasatlarla beraber piyasada soğan fiyatında bir düşüş yaşanmasına rağmen beklendiği gibi patates ve soğanın fiyatının 1-2 liraya düşmesi oldukça zor. Adana'da yeni hasat soğanının kilosu çiftçiden 3,5-4 liradan alınırken bu fiyat tüketiciye ulaştığında 7-8 lirayı buluyor. Patateste ise durum farklı. Kilosu 2,5-3 liradan alınıyor ve tüketici patatesi 5 liranın üzerinde satın alacak.