Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, icra takibine ilişkin alacaklıları memnun edecek emsal niteliğinde önemli bir karar aldı. İşte ayrıntılar...
Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, icra takibinde alacaklıları sevindiren emsal bir karara imza attı. Anayasa Mahkemesi'nin konuya ilişkin iptal kararını dikkate alan Yargıtay, sıra cetveline itiraz edilmesi halinde oluşan nema gelirinin hak sahiplerine ödenmesi gerektiğini hükme bağladı.
İlk Derece Mahkemesi Şikayeti Reddetti İcra dosyasına gelen paranın paylaştırılması sırasında, alacaklı vekili, müvekkilinin payına düşecek paranın nemasıyla birlikte ödenmesi talebinde bulundu. Ancak İlk Derece Mahkemesi, faiz gelirinin alacaklıya ödenmesinin yasal bir dayanağı olmadığı gerekçesiyle şikayeti reddetti. Karar, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından da onandı.
Yargıtay Görüş Değiştirdi Alacaklı vekilinin temyizi üzerine Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararını göz önüne alarak, sıra cetveline itiraz halinde oluşan nema gelirinin Hazine’ye değil, hak sahiplerine ödenmesi gerektiğini belirtti. Bu karar, icra alacaklıları açısından emsal niteliğinde yeni bir içtihat oluşturdu.
"492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 36. maddesinin birinci fıkrası, "mahkemeler hakimler; Cumhuriyet Savcıları ve icra iflas daireleri tarafından adlî ve idari işlemlerle takip işlemlerinden dolayı herhangi bir sebeple alınmış olan paraların bankaya yatırılması halinde bu paralara ait faiz, ikramiye ve sair menfaatleri Devlete aittir.", ikinci fıkrası ise, "Şüyuun giderilmesi neticesinde hasıl olan para ve tereke paraları ile kısıtlı veya gaip adına bankaya yatırılan paralar yukarıdaki fıkra hükmünden müstesnadır." hükmünü amir iken, söz konusu iki düzenleme de, Anayasa Mahkemesinin 04.5.2023 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 05.4.2023 tarih ve 2023/48 E. - 2023/72 K. sayılı kararı ile, anayasaya aykırı olduğu gerekçesiyle iptal edilmiştir.
Yargıtay'dan Yeni İçtihat: Nema Geliri Hak Sahiplerine Ödenecek
Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, Harçlar Kanunu’nun 36. maddesinin iptali sonrasında görüş değişikliğine giderek önemli bir emsal karara imza attı. Daha önce, sıra cetveline itiraz nedeniyle icra müdürlüğü hesabına yatırılan paradan elde edilen faiz gelirinin Hazine’ye ait olduğu yönünde kararlar verilirken, Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararı sonrası bu gelirlerin hak sahiplerine ödenmesi gerektiğine hükmedildi.
Daha Önceki Uygulama ve Görüş Değişikliği Yargıtay’ın önceki içtihatlarına göre, İcra ve İflas Kanunu’nun (İİK) 140. maddesi ve devamı hükümlerinde, sıra cetveline itiraz edilmesi durumunda icra müdürlüğünce alacaklılara ödenmeyen paranın nemalandırılmasına ilişkin bir düzenleme bulunmuyordu. Bu nedenle, sıra cetveline itiraz halinde banka hesabında nemalandırılan paradan elde edilen faiz geliri Hazine’ye ait kabul ediliyordu.
Ancak, Harçlar Kanunu’nun 36. maddesinin birinci ve ikinci fıkralarının Anayasa’ya aykırı bulunması ve iptal edilmesiyle, oluşan nema gelirinin hak sahiplerine ödenmesi gerektiği yönünde bir değişikliğe gidildi.
Anayasa Mahkemesi’nin İptal Kararı ve Yargıtay’ın Değerlendirmesi Anayasa Mahkemesi’nin 05.04.2023 tarihli ve 2023/48 E. - 2023/72 K. sayılı kararı, 04.05.2023 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Bu iptal kararı, henüz kesinleşmemiş şikayet dosyalarına uygulanabilir hale geldi. Bu çerçevede, İlk Derece ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarının eski içtihatlara uygun olduğu görülse de, iptal kararı dikkate alınarak dava yeniden değerlendirildi.