
ECB Başkanı Christine Lagarde, küresel ekonominin geleneksel tahmin modellerinin yeterli olmadığı yeni bir belirsizlik dönemine girdiğini açıkladı. Orta Doğu’da ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla artan gerilimin ekonomik görünümü etkilediğine dikkat çeken Lagarde, Avrupa Merkez Bankası’nın para politikasında esnekliği koruyacağını belirtti.
Lagarde’ın İtalya’da Johns Hopkins Üniversitesi tarafından düzenlenen Küresel Risk Konferansı’nda yaptığı konuşma, Avrupa Merkez Bankası’nın internet sitesinde yayımlandı.
PARA POLİTİKASINDA ESNEKLİK VURGUSU
Lagarde, Orta Doğu’daki çatışmaların küresel ekonomi üzerindeki etkilerine dikkat çekerek, ECB’nin para politikasında esnekliğini koruyacağını ifade etti.
Faiz kararlarının toplantıdan toplantıya güncel veriler doğrultusunda değerlendirileceğini belirten Lagarde, bu yaklaşımın bankaya ekonomik şokları izleme ve etkilerini daha iyi anlama imkânı sağladığını söyledi.
“GERÇEK BİR BELİRSİZLİK ÇAĞINA GİRİYORUZ”
Küresel ekonomide önemli bir kırılma yaşandığını dile getiren Lagarde, geleneksel ekonomik modellerin artık yeterli olmadığını vurguladı.
Lagarde, “Küresel ekonomi ölçülebilir risk döneminden, geleneksel tahmin modellerinin yetersiz kaldığı gerçek bir belirsizlik çağına geçiyor.” değerlendirmesinde bulundu.
Geçmişte daha istikrarlı koşullara göre geliştirilen makroekonomik modellerin bugünün karmaşık jeopolitik ortamında yeterli bir rehber sunmadığını belirten Lagarde, ECB’nin stratejisini senaryo analizleri ve esneklik üzerine kurduğunu ifade etti.
1920’LER BENZETMESİ: TARİH TEKERRÜR EDEBİLİR
Lagarde, 1920’li yıllarda içten yanmalı motor ve elektrik gibi teknolojilerin yarattığı iyimserliğin uluslararası sistemdeki parçalanma nedeniyle Büyük Buhran ile sonuçlandığını hatırlattı.
Günümüzde de benzer bir tablo oluşabileceğini vurgulayan Lagarde, şu uyarıda bulundu:
“Piyasalar teknolojik kazanımları, dünya parçalanmıyormuş gibi fiyatlıyor. Politika yapıcılar ise ticaret sisteminin bölünmesine, sanki bu durum büyümeyi kısıtlamayacakmış gibi izin veriyor. Bu iki gücün etkileşimini doğru yönetemezsek, geçmişteki hataları tekrarlama riskiyle karşı karşıyayız.”
YAPAY ZEKÂ VE KÜRESEL TEDARİK ZİNCİRİ
Lagarde, yapay zekâ teknolojilerinin küresel tedarik zincirlerine derin şekilde bağlı olduğuna dikkat çekti.
“Bir yapay zeka çipinin üretimi; kritik minerallerde Çin'e, litografi makinelerinde Hollanda'ya, tasarımda ABD'ye ve üretimde Tayvan'a muhtaçtır. Bölgesel bazda kendi kendine yeten bir yarı iletken zinciri kurmanın maliyeti 1 trilyon doların üzerindedir.” değerlendirmesinde bulundu.
Lagarde ayrıca geçen yıl küresel mal ticaretindeki artışın yaklaşık yüzde 42’sinin doğrudan yapay zekâ yatırımlarıyla bağlantılı olduğunu belirterek, küresel parçalanmanın bu kritik tedarik zincirlerine zarar verebileceğini ifade etti.
ECB’DE SENARYO ANALİZİ DÖNEMİ
Geleneksel ekonomik tahmin modellerinin sınırlarına ulaşıldığını belirten Lagarde, Avrupa Merkez Bankası’nın Kovid-19 salgını döneminde başlattığı senaryo analizi yöntemini daha da geliştirdiklerini söyledi.
Rus gazının kesilmesi veya Orta Doğu’daki çatışmaların tırmanması gibi uç senaryoların artık politika yapım sürecinin önemli bir parçası olduğunu belirten Lagarde, Mart 2022’de yayımlanan olumsuz senaryonun gerçekleşen enflasyona oldukça yakın sonuçlar verdiğini hatırlattı.
JEOPOLİTİK PARÇALANMA BÜYÜMEYİ TEHDİT EDİYOR
Lagarde, jeopolitik parçalanmanın küresel ekonomi üzerinde ciddi maliyetler doğurabileceğini vurguladı.
ECB Başkanı, “Jeopolitik parçalanma küresel hasılayı 10 yıl içinde yüzde 7 azaltabilir. Bu, Almanya ve Japonya ekonomilerinin toplamı kadar bir kayba denk geliyor.” değerlendirmesinde bulundu.
Lagarde sözlerini şöyle tamamladı:
“İçe kapanma güdüsü doğaldır ancak bu durum ekonomilerimizin en çok ihtiyaç duyduğu kazanımları kesecek ve durumu herkes için daha da kötüleştirecektir.”