Hürmüz Boğazı'nda gerilim artıyor. ABD Donanması, İran'ın mayın tehdidi iddiaları sonrası bölgeye insansız deniz araçları ve gelişmiş sonar sistemleri konuşlandırdı.
Orta Doğu’da devam eden çatışmaların gölgesinde Hürmüz Boğazı çevresinde güvenlik hareketliliği arttı. ABD Donanması, İran’ın deniz mayınları yerleştirdiğine yönelik iddiaların ardından bölgeye yeni nesil mayın avlama teknolojileri ve insansız deniz araçları konuşlandırdı. Enerji ticareti açısından kritik önemdeki su yolunda güvenlik önlemlerinin artırılması, küresel petrol sevkiyatının güvenliği açısından yakından izleniyor.
Uzmanlar, yeni teknolojilerin olası bir mayın tehdidi karşısında ilk büyük operasyonel sınavını verebileceğini belirtiyor.
Hürmüz Boğazı'nda mayın iddiaları gündemde
İngiltere Savunma Bakanı John Healey, İran’ın Hürmüz Boğazı’na mayın döşeyerek petrol taşımacılığı açısından kritik geçiş noktası üzerindeki etkisini artırmaya çalıştığını söyledi. Healey, İran’ın mayın yerleştirme faaliyetlerinin giderek daha belirgin hale geldiğini ifade etti.
Telegraph gazetesinin haberine göre söz konusu değerlendirmeler ABD istihbarat raporlarıyla da örtüşüyor. ABD tarafı, İran’ın bölgede mayın döşeme operasyonları yürüttüğünü öne sürdü.
Tahran yönetimi ise Hürmüz Boğazı’nı mayınladığı yönündeki iddiaları reddetti. Buna karşın İran, gelecekte bu yönde bir adım atma ihtimalini tamamen dışlamadığını açıkladı.
ABD donanması yeni sistemleri devreye aldı
ABD Donanması, mayın tespit ve imha görevlerinde yeni nesil teknolojilere yönelmiş durumda. Daha önce kullanılan Avenger sınıfı mayın temizleme gemilerinin son dört adedi 2026 yılında emekliye ayrıldı.
Bu görevler Independence sınıfı kıyı muharebe gemilerine devredildi. Bölgeye Canberra, Tulsa ve Santa Barbara gemilerinin konuşlandırıldığı bildirildi.
Söz konusu gemiler Raytheon tarafından geliştirilen AN/AQS-20C sonar mayın arama sistemi ile donatıldı. Uzaktan kumandalı insansız deniz araçlarına entegre edilen sistem, yüksek çözünürlüklü sensörleri sayesinde deniz tabanından yüzeye kadar mayın benzeri nesneleri tek geçişte tespit edebiliyor.
Helikopter destekli mayın tespit sistemi
ABD Donanması ayrıca havadan mayın tespit teknolojilerini de operasyonlara dahil etti. MH-60 Seahawkhelikopterlerine monte edilen AN/AES-1 Havadan Lazer Mayın Tespit Sistemi (ALMDS) yüzeye yakın bölgelerdeki mayınları belirlemek için kullanılıyor.
LiDAR teknolojisi kullanan sistem, deniz yüzeyindeki ve yüzeye yakın konumdaki demirli mayınları tarayarak koordinatlarını belirleyebiliyor. Tespit edilen mayınların etkisiz hale getirilmesinde ise Archerfish Havadan Mayın Etkisizleştirme Sistemi kullanılabiliyor.
Yeni teknolojiler için ilk büyük sınav olabilir
Askeri uzmanlar, insansız sistemler ve gelişmiş sonar teknolojilerinin yüksek tehdit ortamlarında henüz sınırlı sayıda operasyon tecrübesine sahip olduğuna dikkat çekiyor. İngiliz deniz kuvvetlerinden bir kaynak, ekipmanların yoğun tehdit ortamında tam kapasiteyle test edilmediğini ifade etti.
İran’ın gerçekten mayın döşemesi durumunda Hürmüz Boğazı’nda yürütülecek bir temizleme operasyonu, yeni nesil mayın avlama teknolojilerinin ilk büyük operasyonel sınavı olarak değerlendiriliyor.
Küresel enerji ticareti açısından kritik geçiş
Hürmüz Boğazı, Basra Körfezi’nden dünya pazarlarına taşınan petrol ve sıvılaştırılmış doğalgaz sevkiyatının önemli bir bölümünün geçtiği dar bir su yolu olarak biliniyor. Bölgedeki askeri hareketlilik ve güvenlik gelişmeleri, enerji piyasaları tarafından yakından takip ediliyor.